Dobre odmiany pszenicy ozimej: jak porównać cechy?
Zimotrwałość podają opisy: Apostel 3,5 i LG Keramik 4,0 (COBORU 2024), RGT Kilimanjaro 4,5 (RAGT), LG Jutta 5,5 (Limagrain 2022). Plenność w opisie COBORU 2024 jest u LG Keramik bardzo dobra, a u Apostel dobra. RGT Kilimanjaro należy do najwyżej plonujących odmian w badaniach PDOiR z lat 2016–2023, a Findus ma bardzo wysoki potencjał plonowania.
Zanim nazwiesz odmianę dobrą dla swojego pola, ustal, jakiej jakości ziarna potrzebujesz, jakie ograniczenia ma stanowisko i z którego roku badań pochodzi opis. Przy Apostel i Jutta sprawdź także daty skreślenia oraz wycofania z obrotu.
Jak odczytać legendę regionalnego dokumentu
W LOZ kujawsko-pomorskiej 2026 A oznacza odmianę jakościową chlebową, B — chlebową. Symbol R oznacza wstępną rekomendację, a CCA — wpis we Wspólnotowym katalogu.
Pszenica Apostel: skreślenie i status oferty
W wierszu Apostel zarówno „Data skreślenia”, jak i „Data wycofania z obrotu” mają wartość 23.06.2026; rubryka „Data wygaśnięcia” pozostaje pusta.
Charakterystyka Apostel: co mówi materiał historyczny
W charakterystyce Pawłowice 2024 Apostel jest jakościową odmianą chlebową A, wpisaną do KR w 2018 roku. Ma dużą masę tysiąca ziaren i dobre wyrównanie. Plenność oceniono jako dobrą, a przyrost plonu na wysokim poziomie agrotechniki jako przeciętny. Rośliny mają średnią wysokość, a kłoszenie i dojrzewanie przypadają w średnim terminie.
Skreślenie z KR a obrót materiałem siewnym
Materiał siewny odmian, które nadal figurują we wspólnotowych katalogach (CCA/CCV), może mimo skreślenia z krajowego rejestru znajdować się w obrocie w państwach członkowskich UE. Przy ofercie Apostel sprawdź więc także wpis we właściwym katalogu wspólnotowym. Przed zakupem poproś o dokumenty oferowanej partii materiału siewnego, a termin siewu dobierz do regionu i warunków siewu pszenicy ozimej.
Dawna zdrowotność obejmuje kilka różnych ocen
W charakterystyce z 2024 roku Apostel ma dość dużą odporność na mączniaka prawdziwego i rdzę żółtą. Odporność na fuzariozę kłosów jest dość mała. Na choroby podstawy źdźbła, rdzę brunatną, brunatną plamistość liści oraz septoriozy liści i plew odporność jest średnia.
Zimotrwałość i wyleganie w archiwalnym opisie
Apostel ma zimotrwałość 3,5 i dość małą odporność na wyleganie w ocenie z 2024 roku.
Apostel: parametry ziarna i tolerancja gleby
W ocenie z 2024 roku Apostel ma dość dużą gęstość ziarna w stanie zsypnym. Zawartość białka i ilość glutenu są średnie, a liczba opadania duża do bardzo dużej. Odporność na porastanie w kłosie oraz tolerancja zakwaszenia gleby są przeciętne.
Co oznacza SDS
W opisach COBORU 2024 wskaźnik sedymentacyjny SDS stoi obok zawartości białka, ilości glutenu i wydajności ogólnej mąki. U Apostel jest duży do bardzo dużego, u LG Keramik bardzo duży.
Findus: grupa jakościowa i rozwój
Findus to pszenica ozima grupy jakościowej A, dość wczesna i średnio niska. Kłoszenie i dojrzewanie są średnio wczesne.
Findus: zdrowotność
Findus ma dobrą zdrowotność względem rdzy żółtej i mączniaka.
Białko, gluten i wydajność mąki w opisie Findus
Findus ma wysoką zawartość białka, mokrego glutenu i wydajność mąki. Masa hektolitra oraz MTZ są średnio wysokie. Plonowanie jest średnio wysokie, a zimotrwałość dobra. Hodowca podaje bardzo wysoki potencjał plonowania oraz bardzo dobre parametry jakościowe ziarna.
Parametry własnej partii zmierz przed porównaniem z wymaganiami odbiorcy, a w dokumentacji dostawy zapisz wynik wraz z jednostką badania. Masę tysiąca ziaren i masę hektolitra porównuj osobno: MTZ dotyczy określonej liczby ziarniaków, a masa hektolitra odnosi się do objętości. Nasiona Findus porównuj po pełnej nazwie odmiany i oznakowaniu partii, a zdolność kiełkowania odczytaj z dokumentów nasiennych partii.
Rozbieżność opisu wylegania
Findus ma krótką słomę. Na stronie Syngenta odporność na wyleganie jest opisana jako duża, a w tabeli cech jako średnia.
Findus: jakość A i wymagania grupy E
Findus ma jakość A; w większości parametrów jakościowych odmiana spełnia wymagania grupy E.
LG Jutta: charakterystyka i status rejestrowy
LG Jutta jest pszenicą ozimą typu B w katalogu Limagrain 2022. LG Jutta została skreślona z KR 24.10.2024; data wycofania z obrotu to 30.06.2027.
Jutta: pokrój i parametry ziarna
LG Jutta tworzy dość niskie rośliny i zwarty łan. W charakterystyce z 2022 roku jej zimotrwałość wynosi 5,5. Gęstość ziarna w stanie zsypnym to 80,3 kg/hl, a liczba opadania — 358 sekund. Zawartość białka mieści się w przedziale 11,5–12,7%. Masa tysiąca ziaren jest średnia: 41,3 g na poziomie a1 i 41,2 g na poziomie a2. Odporność na osypywanie ziarna jest wysoka. Katalog podaje rejestrację w Polsce w 2016 roku, na Litwie w 2017 roku i w Estonii w 2018 roku. Na poziomie a1 bez regulatora wzrostu rośliny osiągają 87 cm.
Jutta: kłoszenie i dojrzewanie
Jutta w charakterystyce z 2022 roku jest średnio późna w kłoszeniu i późna w dojrzewaniu.
Prowadź ewidencję zabiegów w jednym miejscu. Zacznij za darmo.
Jutta: wyleganie, plon i zdrowotność
Odporność Jutty na wyleganie jest bardzo wysoka: 8,0 przy poziomie a1 i 7,9 przy poziomie a2 (dane COBORU z lat 2014–2016). Potencjał plonowania wynosi 8,5 przy a1 oraz 8,0 przy a2. Katalog uznaje zdrowotność za wybitną, w tym odporność na septoriozę liści, choroby podstawy źdźbła, mączniaka prawdziwego i obie rdze. Wyrównanie ziarna powyżej 2,5 mm sięga 80%. Reakcja na Al+++ wynosi 51%, a wskaźnik sedymentacyjny SDS jest wysoki. W zestawieniu odporności rdza żółta ma ocenę 9,0, mączniak prawdziwy 8,4, a fuzarioza kłosów 8,2.
LG Keramik: parametry ziarna w profilu Limagrain
LG Keramik ma MTZ 45 g, gęstość w stanie zsypnym 78,4 kg/hl, wyrównanie 2,5 mm — 85% oraz białko 12,9%. W ocenie COBORU z 2024 roku odmianę wpisano do KR w 2019 roku, a plenność uznano za bardzo dobrą. Przyrost plonu na wysokim poziomie agrotechniki jest przeciętny. Rośliny mają średnią wysokość. Masa tysiąca ziaren jest średnia, a wyrównanie ziarna dość dobre. Zawartość białka i ilość glutenu są średnie, a liczba opadania duża. Gęstość w stanie zsypnym jest dość duża, a odporność na porastanie w kłosie przeciętna. Reakcja na Al+++ wynosi 40%.
LG Keramik: archiwalna ocena chorób
W charakterystyce z 2024 roku LG Keramik ma dość dużą odporność na choroby podstawy źdźbła i rdze. Odporność na część chorób liści jest średnia, a na fuzariozę kłosów — dość mała.
W ocenie z 2024 roku zimotrwałość LG Keramik wynosi 4,0, a odporność na wyleganie jest dość duża.
LG Keramik: gleba, rozwój i późniejszy siew
LG Keramik wymaga gleb średnich lub dobrych, z uregulowanym pH. Kłosi się i dojrzewa średnio wcześnie. Nadaje się do opóźnionego siewu, a jej odporność na osypywanie ziarna przed zbiorem jest bardzo wysoka.
LG Keramik na liście zalecanej
LG Keramik był zalecany w 12 województwach w 2023 roku. Zajął wtedy 3. miejsce wśród 39 zalecanych odmian pszenicy.
RGT Kilimanjaro: opis hodowcy i wymagania
Odmiana pszenicy Kilimandżaro ma w karcie hodowcy nazwę RGT Kilimanjaro. Jest to jakościowa odmiana A, średnio późno dojrzewająca. RGT Kilimanjaro ma zimotrwałość 4,5 i wymagania glebowe od średnich do niskich.
RGT Kilimanjaro: kłoszenie i dojrzewanie
RGT Kilimanjaro kłosi się średnio do późno, a dojrzewa średnio późno.
COBORU uznaje RGT Kilimanjaro za odmianę wzorcową. Hodowca wyróżnia jej odporność na rdzę brunatną, septoriozę i fuzariozę kłosów. Odmiana jest wpisana do LOZ w 6 województwach.
Karta zalicza tę odmianę do najwyżej plonujących w badaniach PDOiR z lat 2016–2023. Plon był bardzo wysoki i stabilny we wszystkich latach badań. Liczba opadania jest bardzo wysoka i stabilna, a ziarno dość grube, wyrównane i o wysokiej gęstości. Odmiana dobrze radzi sobie na słabszych stanowiskach oraz po gorszych przedplonach. W ocenach COBORU należy do lepiej zimujących odmian w badaniach PDO.
Odmiany pszenicy ozimej na słabsze gleby: przykład Kilimanjaro
RGT Kilimanjaro nadaje się także na stanowiska po zbożach i kukurydzy. Ma dużą zdolność krzewienia, wysoką odporność na okresową suszę i dobrą regenerację wiosenną. Tolerancja pH jest średnia do wysokiej. Jeśli na polu bywa przesuszenie, porównaj te cechy z wymaganiami pozostałych odmian. Karta stosuje skalę, w której niska to 1–3, średnia 4–6, a wysoka 7–9. Rośliny są niskie do średnich, mają około 85 cm wysokości. Masa tysiąca ziaren jest średnia do wysokiej i wynosi około 47 g.
Na mapie wyników RAGT sprawdź, z jakiego stanowiska pochodzi wynik: z doświadczenia oficjalnego COBORU, gospodarstwa rolnego, pola demonstracyjnego czy doświadczenia techniczno-rozwojowego. Jedna mapa nie oznacza, że każda liczba powstała tą samą metodą.
Poziomy agrotechniki a1 i a2
W śląskich doświadczeniach PDO z 2023 roku poziom intensywny a2 obejmuje o 40 kg N/ha więcej niż przeciętny a1. Dochodzą opryski fungicydem w fazie pierwszego kolanka i kłoszenia, regulator wzrostu oraz wieloskładnikowe nawożenie dolistne. Doświadczenia zakładano w dwóch powtórzeniach na każdym poziomie. Różnicę plonowania zestawiaj więc z dodatkowymi nakładami.
Jak porównać plonowanie i jakość w jednej publikacji
Porównuj plon ziarna, porażenie chorobami, wysokość roślin, wyleganie i masę tysiąca ziaren na tym samym poziomie agrotechniki. W wynikach Pawłowice 2024 oddziel a1 od a2, a wynik jednego roku od średniej wieloletniej. Nie łącz kolumn z różnych poziomów, bo zmieni to podstawę zestawienia.
Wiersz odmiany i wiersz wzorca to różne rzeczy: plon względny jest w procentach, a wydajność wzorca w decytonach na hektar. Gwiazdka może oznaczać krótszą, dwuletnią średnią. Przy odmianach z różnych wydań zapisz rocznik, miejsce doświadczeń, jednostkę i legendę; sam większy procent z innego wydania nie dowodzi przewagi odmiany.
Przy porównywanych odmianach odczytaj rok wpisania do KR, rok włączenia do LOZ i kod kraju producenta, a także to, kto zachowuje odmianę lub ją reprezentuje. Nie utożsamiaj tych danych z aktualnym statusem skreślenia: ten podaje odrębny wykaz COBORU.
LG Keramik i Apostel: wydajność mąki
W ocenie Pawłowice 2024 LG Keramik ma dość małą wydajność ogólną mąki, a Apostel — średnią. Wskaźnik sedymentacyjny SDS jest u Keramik bardzo duży, u Apostel duży do bardzo dużego. Przy sprzedaży do młyna porównaj wydajność przemiału i wskaźnik sedymentacyjny osobno od masy i wyrównania ziaren.
Następny krok
Zestaw wybrany profil z warunkami siewu, a odmiany porównaj także w zestawieniach pszenic chlebowych i odmian KWS, a siew zaplanuj według uprawy pszenicy ozimej.