# Συνθήκες ψεκασμού: άνεμος, προστασία νερού και μελισσών

URL: https://leafwrit.com/cy/synthikes-psekasmou-prostasia/
Reviewed: 2026-10-29

## Πρόγνωση και πραγματικές συνθήκες

Το αγρομετεωρολογικό δελτίο εκδίδεται από το Τμήμα Μετεωρολογίας και δημοσιεύεται στις [ανακοινώσεις του Τμήματος Γεωργίας](https://www.moa.gov.cy/moa/da/da.nsf/news_el/news_el?opendocument). Για τον **καιρό πριν από ψεκασμό στην Κύπρο** ανοίξτε το [εβδομαδιαίο δελτίο](https://www.moa.gov.cy/moa/da/da.nsf/All/0F0B74F2599C2BC3C2258E9C0039B82A?OpenDocument=): οι γεωργοί το χρησιμοποιούν για να προσαρμόζουν τις γεωργικές τους πρακτικές. Αντιπαραβάλετε την πρόγνωση με τις πραγματικές συνθήκες στο τεμάχιο την ώρα του ψεκασμού: άνεμο, θερμοκρασία και υγρασία ελέγξτε επιτόπου, όχι μόνο στο δελτίο.

Στην εφαρμογή φυτοπροστατευτικών προϊόντων δίνεται ιδιαίτερη σημασία στις καιρικές συνθήκες (άνεμος, θερμοκρασία, υγρασία), στην επιλογή των μπεκ, στην πίεση του ψεκασμού και στην παρουσία υδάτινων αποδεκτών, παρευρισκομένων (π.χ. σχολεία) και κατοικιών (κήποι, ανοικτά παράθυρα). Όσο πιο μικρά τα σταγονίδια, όσο πιο δυνατός ο άνεμος και όσο πιο μεγάλο το ύψος απελευθέρωσης, τόσο πιο μακριά μεταφέρονται.

Η πίεση του μπεκ πρέπει να ταιριάζει με το μέγεθός του σύμφωνα με το εγχειρίδιο του κατασκευαστή. Η πίεση πρέπει να είναι μικρότερη των 4 bar, και άνω των 5 bar αποφεύγεται.

Η χρήση γίνεται σύμφωνα με τους όρους της ετικέτας, όπως απαιτεί το άρθρο 55 του 1107/2009. Για το διάστημα εφαρμογής ανοίξτε τις ειδικές οδηγίες της ετικέτας για το προϊόν και τη χρήση που σας αφορά, και σημειώστε την ακριβή διατύπωση του περιορισμού δίπλα στην πρόγνωση.

Πριν ξεκινήσετε, ελέγξτε τον εξοπλισμό: σταθερή παροχή της αντλίας, ομοιόμορφη ανάδευση, σωστή πίεση και καλή κατάσταση των σωληνώσεων. Η παροχή των ακροφυσίων πρέπει να συμφωνεί με τις τιμές του κατασκευαστή και να μη στάζουν μετά τη διακοπή. Στη δοκό ελέγξτε σταθερότητα, στερεώσεις και ομοιόμορφη κατανομή εγκάρσια (και κατακόρυφα σε ψηλές καλλιέργειες)· στους ψεκαστήρες με αεροβοήθεια ελέγξτε τον ανεμιστήρα και το ρεύμα αέρα. Η πλήρης διαδικασία βρίσκεται στη σελίδα [έλεγχος και βαθμονόμηση ψεκαστήρα](/cy/elegchos-vathmonomisi-psekastira/).

Στο τέλος συνδυάστε τις παρατηρήσεις στο χωράφι με την πρόγνωση, την έγκαιρη διάγνωση και τη συμβουλή γεωπόνου, και ρωτήστε τον γεωπόνο ποια κατώφλια ισχύουν για την περιοχή και την καλλιέργειά σας.

### Πώς μετακινείται το νέφος

Το ψεκαστικό υλικό μετατοπίζεται εκτός στόχου με τρεις τρόπους: με τον άνεμο, θερμικά και με αναστροφή. Σε ασταθείς μετεωρολογικές συνθήκες, οι θερμικές δίνες μεταφέρουν σταγονίδια σε μεγάλες αποστάσεις. Στην αναστροφή, θερμά στρώματα αέρα καλύπτουν χαμηλότερα ψυχρά στρώματα και εμποδίζουν την ομαλή κυκλοφορία του αέρα· τα σταγονίδια κατακρατούνται σε αυτές τις στοιβάδες.

Για περιορισμό της μετατόπισης χρησιμοποιούνται μπεκ χαμηλής διασποράς που παράγουν μέτρια ή χοντρά σταγονίδια. Το πολύ λεπτό νέφος παραμένει περισσότερο χρόνο στον αέρα, είναι πιο ελαφρύ και παρασύρεται ευκολότερα σε μεγάλες αποστάσεις. Προτιμώνται σκευάσματα που επιτρέπουν ψεκασμό με μέτριου μεγέθους ή χονδρά σταγονίδια, και αποφεύγονται σκευάσματα με μεγάλη πτητικότητα.

Η ταχύτητα του τρακτέρ πρέπει να είναι όσο πιο μικρή γίνεται ανάλογα με τον ψεκαστήρα και το έδαφος: η αυξημένη ταχύτητα δημιουργεί περισσότερες δίνες πίσω από τον ψεκαστήρα και μεγαλύτερη μετατόπιση σταγονιδίων εκτός στόχου. Όσο μεγαλώνει η απόσταση της μπάρας από τον στόχο ή η απόσταση μεταξύ των μπεκ στην μπάρα, τόσο αυξάνει η επίδραση του ανέμου στη διασπορά. Στις υψίκορμες καλλιέργειες ο ψεκασμός γίνεται από μεγαλύτερη απόσταση από το έδαφος και ο κίνδυνος μετατόπισης είναι μεγαλύτερος.

Το ψεκαστικό μηχάνημα κλείνει όταν το τρακτέρ στρίβει στο τέλος των γραμμών φύτευσης. Αποφεύγεται ο ψεκασμός περιοχών πέραν της καλλιέργειας· δίνεται ιδιαίτερη προσοχή στα σημεία με αυλάκια ή άλλες πηγές νερού και διατηρούνται αψέκαστες ζώνες. Ο εξοπλισμός (δεξαμενή, αντλία, φίλτρα, σωληνώσεις) ξεπλένεται μετά από κάθε εφαρμογή, μακριά από υδάτινες επιφάνειες και άλλες πηγές νερού.

## Ζώνες προστασίας νερού

Πριν από τον ψεκασμό ελέγξτε σε ποια ζώνη βρίσκεται το τεμάχιό σας. Οι χρήστες οφείλουν να τηρούν πιστά τους περιορισμούς χρήσης και αποθήκευσης φυτοπροστατευτικών προϊόντων στις **ζώνες προστασίας νερού** τριών κατηγοριών: στις ζώνες ασφάλειας που ορίζονται με την άδεια κάθε προϊόντος και αναγράφονται στην ετικέτα· στις ζώνες προστασίας υδατικών συστημάτων που χρησιμοποιούνται για πόσιμο νερό· και στις ζώνες προστασίας γεωτρήσεων ύδρευσης.

Για τον κίνδυνο ρύπανσης εκτός του χώρου ψεκασμού από μετακίνηση του νέφους, επιφανειακή και υπόγεια απορροή, χρησιμοποιούνται περιοριστικά μέτρα.

Χρήση που αντιβαίνει στις οδηγίες της ετικέτας απαγορεύεται από το άρθρο 12 του κυπριακού νόμου. Διαβάστε τους όρους προστασίας νερού στην ετικέτα για τη συγκεκριμένη εγκεκριμένη χρήση· για να βεβαιωθείτε ποιο ακριβώς σκεύασμα έχετε, ξεκινήστε από τον [οδηγό αδειοδοτημένων προϊόντων](/cy/mitroo-fytoprostateftikon/).

Απαγορεύεται η χρήση προϊόντων και η απόρριψη υπολειμμάτων στην επιφάνεια ή κατά μήκος δρόμων, πολύ διαπερατών εδαφών ή άλλων υποδομών κοντά σε επιφανειακά ή υπόγεια ύδατα. Η απαγόρευση καλύπτει και καλυμμένα εδάφη όπου υπάρχει κίνδυνος απορροής προς επιφανειακά ύδατα ή αποχετευτικό δίκτυο.

Παρέκκλιση από την απαγόρευση δίνεται μόνο μετά από ενυπόγραφη γνωμάτευση συμβούλου. Σε αυτή αιτιολογείται η μη χρήση εναλλακτικών πρακτικών και προτείνονται μέτρα περιορισμού κινδύνων για τα επιφανειακά και υπόγεια ύδατα. Επιπλέον επιτρέπονται μόνο προϊόντα χαμηλού κινδύνου κατά το άρθρο 47 του 1107/2009, διαφορετικά απαιτείται έγκριση της αρμόδιας αρχής σύμφωνα με την καθοριζόμενη διαδικασία.

Στο πλαίσιο της κατάρτισης και της συμβουλευτικής δίνεται προτεραιότητα σε προϊόντα που δεν έχουν ταξινομηθεί ως επικίνδυνα για το υδάτινο περιβάλλον (GHS09) και δεν περιέχουν επικίνδυνες ουσίες προτεραιότητας, και σε αποδοτικές τεχνικές εφαρμογής, όπως τα ακροφύσια χαμηλής διασποράς, ειδικά στους οπωρώνες και τους αμπελώνες.

Οι έλεγχοι του Τμήματος Γεωργίας στο επίπεδο του γεωργού εντοπίζουν κενές συσκευασίες και ληγμένα προϊόντα, που αποτελούν δυνητικές σημειακές πηγές ρύπανσης των υδάτων. Καταχωρίζονται σε εθνικό κατάλογο για συλλογή και ασφαλή διαχείριση.

Στις «Ειδικές Περιοχές Β» ανήκουν τα προστατευόμενα ύδατα και οι περιοχές διατήρησης της φύσης. Στα ύδατα αναψυχής και κολύμβησης ισχύουν οι απαγορεύσεις και τα μέτρα των Περιοχών Α. Στις περιοχές Natura 2000 εφαρμόζονται τα μέτρα των διαταγμάτων που εκδίδονται δυνάμει των νόμων 153(Ι)/2003 και 152(Ι)/2003.

## Γείτονες και μέλισσες

Ο **ψεκασμός κοντά σε μέλισσες ή γειτονικά τεμάχια** διέπεται από δύο κανόνες: την ενημέρωση όσων μπορεί να εκτεθούν στο μετακινούμενο νέφος και τις φράσεις προστασίας μελισσών της ετικέτας. Πριν ψεκάσετε, διαβάστε την ετικέτα και σκεφτείτε ποιοι γείτονες μπορεί να επηρεαστούν από το νέφος.

Οι επαγγελματίες χρήστες υποχρεούνται να ενημερώνουν, πριν από την έναρξη του ψεκασμού, όσους μπορεί να εκτεθούν στο νέφος: διερχόμενους, κατοίκους, επαγγελματίες και, ανάλογα με τη θέση, γεωργούς, μελισσοκόμους, κτηνοτρόφους και σαλιγκαροτρόφους.

Η φράση ασφάλειας της ετικέτας για τις μέλισσες απαγορεύει τη χρήση του προϊόντος σε καλλιέργειες κατά την ανθοφορία ή την ανθοφορία ζιζανίων και κατά την περίοδο που οι μέλισσες συλλέγουν· τα ζιζάνια απομακρύνονται ή καταστρέφονται πριν από την ανθοφορία τους.

Από την 1η Ιανουαρίου 2028, με τις μεταβατικές διατάξεις του κανονισμού 2026/1123, η ετικέτα φέρει χωριστά τη φράση κινδύνου για μέλισσες, το εικονόγραμμα και τις ειδικές φράσεις προστασίας επικονιαστών· διαβάστε και τα τρία και εφαρμόστε τις φράσεις SPb που αναγράφονται για τη χρήση σας. Οι φράσεις SPb αποδίδονται όταν η αξιολόγηση κινδύνου απαιτεί μέτρα μετριασμού για επικονιαστές και απογόνους τους.

Στο νέο εικονόγραμμα κινδύνου, η νεκρή μέλισσα εμφανίζεται μέσα σε κόκκινο τριγωνικό πλαίσιο, σε λευκό φόντο.

- **SPb 1:** Μην εφαρμόζετε όσο οι μέλισσες συλλέγουν ενεργά τροφή. Ψεκάστε μόνο μετά την ημερήσια πτήση τους, στις ώρες που προσδιορίζει η ετικέτα.
- **SPb 2:** Μην εφαρμόζετε όταν υπάρχουν ανθισμένα ζιζάνια.
- **SPb 3:** Μην εφαρμόζετε κατά την ανθοφορία της καλλιέργειας, εκτός από τις εξαιρέσεις που ορίζει η συγκεκριμένη οδηγία.
- **SPb 4:** Απομακρύνετε ή καλύψτε τις αποικίες κατά την εφαρμογή και για το καθορισμένο διάστημα μετά την επέμβαση.
- **SPb 5:** Απομακρύνετε τα ζιζάνια πριν την ανθοφορία τους.

Όπου κάτοικοι ή διερχόμενοι μπορεί να εκτεθούν, ο χρήστης τοποθετεί πριν από την έναρξη, πέριξ του χώρου εφαρμογής (π.χ. σε πασσάλους ή στην περίφραξη), έντυπο με τα φυτοπροστατευτικά που θα χρησιμοποιηθούν. Η Αρμόδια Αρχή μπορεί να απαιτήσει πρόσθετα μέτρα ενημέρωσης όταν το κρίνει αναγκαίο.

## Επόμενο βήμα

Ελέγξτε στο τεμάχιο νερά, γείτονες και επικονιαστές μαζί με την ετικέτα. Πριν επιλέξετε ακροφύσια και πίεση, δείτε τον [έλεγχο και τη βαθμονόμηση ψεκαστήρα](/cy/elegchos-vathmonomisi-psekastira/).